E. Catton | Próba

Wyjątkowo zacznę od pochwalenia blurba – spełnia swoje zadanie i dokładnie opisuje o czym jest fabuła. I nie jest to żaden spoiler, bo to nie fabuła robi tę książkę. Otóż w pewnej szkole średniej wybuchł skandal, ponieważ jeden z nauczycieli uwiódł nieletnią uczennicę. A przynajmniej w teorii, bo w praktyce, to wcale nie do końca wiadomo, co się między nimi stało. Niewątpliwie jakaś relacja między nimi była, ale nikt nie wie, jak daleko zaszła. Cała okolica huczy od plotek. Na dodatek sąsiednia szkoła teatralna chce wykorzystać tę historię w swojej premierowej sztuce…

Próba

Afera jest spora i budzi silne emocje we wszystkich. Wiemy to, bo Eleanor Catton pokazuje nam wydarzenia z kilku perspektyw. Rodziców, którzy się boją o swoje córki, nauczycieli, którzy boją się jakichkolwiek pomówień oraz nastolatek, które zazdroszczą uwiedzionej koleżance oraz czują się zdradzone, że im nic nie powiedziała… Fabuła tej książki zbudowana jest właśnie na opisach tych wszystkich, czasem sprzecznych emocji i zachowań: matek, które chcą zarządzać córkami jak tabelkami w excelu (nie ja wymyśliłam to określenie, ale jest super trafne); nastolatkami, które marzą już żeby wyrwać się spod skrzydeł rodziców i móc przeżyć jakąś przygodę oraz nauczycieli, którzy wszystko to widzą, a jednocześnie sami są tylko ludźmi…

Próba to opowieść o dorastaniu, o uczeniu się swoich emocji, zdobywaniu pierwszej pewności siebie. Bardzo fajny jest opis procesu budzenia się empatii, spostrzegawczości i umiejętności wyjścia poza stereotyp, tak potrzebnych do bycia aktorem. Dzieje się to we wspomnieniu, w którym główny bohater, młody chłopak zdający do szkoły teatralnej, spotyka aktorkę po czterdziestce, atrakcyjną, dojrzałą i pewną siebie. Jest zaskoczony, gdy odkrywa w niej te cechy, niespotykane u koleżanek w jego wieku.

Trochę pamiętnik, a trochę nie

Z tego, co wyczytałam o tej książce (ale to był bardzo niewielki research) zauważyłam, że czytelnicy zwracali uwagę na oryginalną formę. I faktycznie, Próba jest napisana w formie pamiętnika złożonego ze wspomnień wielu ludzi, w którym wymieszały się kartki i wydarzenia poznajemy nie po kolei. 

Styl jest plastyczny i bardzo ładny, ale trudno było mi się na początku połapać, o co tu chodzi. Każdy rozdział to pewien krótki okres czasowy: lekcja, koncert, spotkanie, które są rozmieszczone skokami i nie są regularne. Czasem widzimy co się dzieje dzień po dniu, kolejny wpis jest trzy miesiące później, a następny znów wraca do wydarzeń sprzed trzech miesięcy. Dzięki temu możemy poznać skrawki przyszłości i przypuszczać co może się zaraz wydarzyć. Jednocześnie trzeba bardzo się pilnować, żeby nie zgubić w tych przeskokach.

Opisy teatru

Kiedyś na studiach przez chwilę pracowałam w obsłudze widowni teatru BTL (Białostocki Teatr Lalek). Przesiąkłam wtedy atmosferą tego miejsca i wspominam ten czas jako magiczny… Ten charakterystyczny zapach składający się z kurzu, nuty drewna, olejów i innych chemikaliów zabezpieczających drewno, perfum oraz innych woni. W każdym razie, zapach jest specyficzny i bardzo dobrze mi się kojarzy. I czytając książkę czułam ten zapach, wróciłam znów do fajnych momentów tej pracy. Autorce całkiem zręcznie udało się oddać klimat teatru. Bardzo mi się to podobało. Są więc w tej książce momenty świetne. Są też słabsze i nie do końca przemyślane. Na przykład zupełnie nie rozumiem, po co autorka aż tak duży nacisk położyła na relacje homoseksualne, ale zapewne się nie znam, więc się nie wypowiadam. 

Podsumowując, Próba jest dobrze napisana i fragmentami bardzo mi się podobała, ale jako całość do mnie nie przemawia. Głównie przez to przesadne zagmatwanie. Nie do końca wiadomo, co jest prawdą, a co tylko fantazjami. Pewnie autorka właśnie taki efekt chciała osiągnąć, ale mnie to specjalnie nie rusza.

Tytuł recenzji: Ach ten teatr!
Subiektywna ocena: 6/10
Tytuł: Próba
Tytuł oryginału: The Rehearsal
Autor: Eleanor Catton
Wydawnictwo: Wydawnictwo Literackie
Data wydania polskiego: 2015
Data pierwszego wydania: 2010
ISBN: 9788308060490
Liczba stron: 336

2 myśli na temat “E. Catton | Próba

Skomentuj

Wprowadź swoje dane lub kliknij jedną z tych ikon, aby się zalogować:

Logo WordPress.com

Komentujesz korzystając z konta WordPress.com. Wyloguj /  Zmień )

Zdjęcie na Google

Komentujesz korzystając z konta Google. Wyloguj /  Zmień )

Zdjęcie z Twittera

Komentujesz korzystając z konta Twitter. Wyloguj /  Zmień )

Zdjęcie na Facebooku

Komentujesz korzystając z konta Facebook. Wyloguj /  Zmień )

Połączenie z %s

Ta witryna wykorzystuje usługę Akismet aby zredukować ilość spamu. Dowiedz się w jaki sposób dane w twoich komentarzach są przetwarzane.